Een van de eerste radioamateurs die bakens van ESA’s OPS-SAT decodeerde

Auteur(s): Tammo Jan Dijkema, Paul Boven, Cees Bassa
Foto(s): Artist’s impression van Ops-Sat © ESA

De Dwingeloo Radiotelescoop was in december 2019 een van de eerste drie grondstations ter wereld die gegevens ontving van de ESA-satelliet OPS-SAT. Daarvoor ontving het een certificaat van ESA.

Op 18 december 2019 lanceerde ESA, aan boord van een Sojoez-raket, de experimentele minisatelliet OPS-SAT. Zoals veel experimentele satellieten zendt deze satelliet gegevens op frequenties die gereserveerd zijn voor radiozendamateurs. Dat betekent dat alle radioamateurs deze gegevens kunnen ontvangen, analyseren en eventueel kunnen delen met ESA. Dat is een voordeel voor ESA: op deze manier beschikken ze over grondstations over de hele wereld.

Om radioamateurs enthousiast te krijgen om de gegevens van OPS-SAT te ontvangen, heeft ESA een wedstrijd uitgeschreven voor het ontvangen van de allereerste data-pakketten. Een team bestaande uit Paul Boven, Cees Bassa en Tammo Jan Dijkema gebruikte op 18 december 2019 de Dwingeloo Telescoop om de eerste gegevens te downloaden, en won daarmee naast een certificaat ook een een bezoek aan het ESA-grondstation in Darmstadt. Uiteraard was dit alleen mogelijk dankzij alle CAMRAS vrijwilligers die de schotel weer draaiend hebben gekregen.

De Dwingeloo Radiotelescoop is door zijn grootte erg gevoelig en kon de satelliet al op een maximale hoogte van 5 graden boven de horizon waarnemen. Daarbij werd ook het SatNOGS-netwerk gebruikt, waardoor de Dwingeloo-waarneming ook meteen online verscheen. Paul Boven heeft de opgenomen gegevens daarna geconverteerd naar het formaat dat nodig was voor de wedstrijd.